XORIJDAGI O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI FUQAROLARI HUQUQINI KONSULLIK XIZMATI ORQALI HIMOYA QILISHNING O‘ZIGA XOS JIHATLARI VA XUSUSIYATLARI
Keywords:
Konsullik himoyasi, Vena konvensiyasi, O‘zbekiston Respublikasi, fuqarolarning huquqiy himoyasi, xorijdagi fuqarolar, konsullik xizmati, xalqaro huquq, milliy qonunchilik, diplomatik vakolatxonalar, konsullik yordami, vataniga qaytarish (repatriatsiya), diaspora siyosati, tashqi siyosat, konsullik amaliyoti, huquqiy mexanizmlar, ikki fuqarolik (dual fuqarolik), xalqaro tajriba.Abstract
Mazkur tezis O‘zbekiston Respublikasining konsullik xizmati orqali xorijdagi fuqarolarni huquqiy himoya qilish mexanizmlarini huquqiy-nazariy, institutsional va amaliy nuqtai nazardan tahlil qiladi. Konsullik himoyasining xalqaro-huquqiy asosi bo‘lmish 1963-yilgi Vena konvensiyasi hamda O‘zbekiston milliy qonunchiligidagi asosiy hujjatlar (Konstitutsiya, Konsullik Nizomi, “Fuqarolik to‘g‘risida”gi Qonun) asosida konsullik faoliyatining vakolatlari, tamoyillari va huquqiy chegaralari yoritilgan. Shuningdek, real amaliy holatlar (jumladan, COVID-19 pandemiyasi davridagi ommaviy repatriatsiya) asosida mavjud muammolar ochib berilgan: xodimlar tanqisligi, til to‘siqlari, ikki fuqarolik muammosi, raqamli xizmatlar yetishmovchiligi. Rossiya, AQSh va Yevropa Ittifoqi kabi davlatlarning ilg‘or tajribasi asosida O‘zbekiston uchun tegishli taklif va xulosalar ishlab chiqilgan. Tezis yakunida konsullik tizimini takomillashtirishga qaratilgan aniq huquqiy va tashkiliy choralar keltirilgan.